Samenvatting

• Beschrijving klachten:  Het trochanter major pijnsyndroom veroorzaakt voornamelijk pijn aan de heupzijde, vooral bij vrouwen van middelbare leeftijd.
• Ontstaanswijze: De klachten kunnen ontstaan door diverse factoren zoals peesproblemen (bijv. tendinitis en tendinose), bursitis trochanterica, overmatige frictie van de peesplaat over de trochanter major (snapping hip), verkalkingen, botuitstulpingen, spieraandoeningen en biomechanische afwijkingen.
• Symptomen: De pijn is gelokaliseerd aan de buitenzijde van de heup, verergert bij druk en beweging, en kan uitstralen naar de knie. Andere symptomen zijn nachtpijn, stijfheid na rust, en mogelijk zwelling bij de trochanter major.
• Diagnose: Gebaseerd op symptomen en eventueel bevestigd met beeldvorming zoals röntgen of echografie. Een injectie kan zowel diagnosticeren als behandelen.
• (Zelf)behandeling en herstel: Aanpak omvat balans in activiteit en rust, fysiotherapie, taping, braces, alternatieve activiteiten zoals fietsen, medicatie en een gezonde leefstijl. Het behouden van een gezonde leefstijl is essentieel voor algehele welzijn.

Beschrijving klachten

Ook bekend als trochanteritis, trochanter major peesproblemen, greater trochanteric pain syndrome, trochanteric bursitis, trochanteric tendinopathy.

Het trochanter major pijnsyndroom is een verzamelnaam voor pijnklachten aan de buitenzijde van de heup, ter hoogte van de trochanter major. Dit is de duidelijke botuitstulping aan de zijkant van het bovenbeen. De klachten ontstaan meestal door irritatie van pezen, slijmbeurs of omliggende structuren rond deze regio. In veel gevallen spelen gluteale peesklachten een belangrijke rol.

De pijn is vaak duidelijk voelbaar bij druk op de buitenzijde van de heup, bij liggen op de aangedane zijde, tijdens lopen of traplopen en soms ook bij langer staan. Omdat meerdere structuren in dit gebied klachten kunnen geven, is een goede inschatting van de oorzaak belangrijk voor een gerichte behandeling en passend hersteladvies.

Uitleg afbeelding: De trochanter major is de benige uitstulping aan de buitenzijde van het bovenbeen. Rond dit gebied lopen pezen, spieren en slijmbeurzen die samen de klachten kunnen veroorzaken.

Ontstaanswijze

• Gluteale peesklachten: Irritatie, overbelasting of degeneratie van de pezen van met name de gluteus medius en gluteus minimus.
• Slijmbeursirritatie: Een geïrriteerde of ontstoken slijmbeurs rond de trochanter major kan lokale drukpijn geven.
• Overmatige frictie: Wrijving van omliggende structuren over de trochanter major, bijvoorbeeld bij een tractus iliotibialis frictie syndroom of snapping hip.
• Spierzwakte of disbalans: Verminderde kracht of controle van de heupspieren kan zorgen voor een ongunstige belasting van de buitenzijde van de heup.
• Biomechanische factoren: Afwijkende loop- of bewegingspatronen, standsafwijkingen of een veranderde belastingverdeling kunnen bijdragen aan het ontstaan van klachten.
• Langdurige drukbelasting: Veel liggen op dezelfde zijde of herhaaldelijke druk op de buitenzijde van de heup kan klachten uitlokken of onderhouden.
• Trauma of val: Een val op de heup of directe klap op de buitenzijde kan de regio gevoelig maken of bestaande irritatie verergeren.

Symptomen

• Pijn aan de buitenzijde van de heup: Meestal gelokaliseerd rond de trochanter major.
• Drukpijn: De heup is vaak gevoelig bij aanraking of bij liggen op de aangedane zijde.
• Pijn bij lopen of traplopen: Vooral bij langere belasting of herhaald bewegen.
• Startstijfheid: Klachten kunnen duidelijker aanwezig zijn na zitten, rust of opstaan.
• Nachtpijn: Veel mensen ervaren meer pijn in bed, vooral bij zijligging op de pijnlijke kant.
• Uitstraling: De pijn kan uitstralen naar de buitenzijde van het bovenbeen, soms tot richting de knie.
• Pijn bij opzij heffen of draaien: Actieve heupbewegingen of weerstand kunnen de klachten verergeren.
• Veranderd looppatroon: Door pijn of spierzwakte kan het lopen anders aanvoelen of zichtbaar veranderen.

Diagnose

De diagnose wordt meestal gesteld op basis van het verhaal, de locatie van de pijn en lichamelijk onderzoek. Kenmerkend zijn drukpijn aan de buitenzijde van de heup en herkenbare pijn bij specifieke bewegingen of weerstandstesten. In veel gevallen is aanvullende beeldvorming niet direct nodig, maar soms kan een röntgenfoto, echografie of MRI worden ingezet om andere oorzaken uit te sluiten of bijkomende pees- of slijmbeursproblemen beter in beeld te brengen.

Omdat klachten in dit gebied regelmatig overlappen met een slijmbeursontsteking of gluteale tendinopathie, is het belangrijk om goed te kijken welk weefsel vooral geïrriteerd is. Twijfel je of jouw klachten passen bij een slijmbeursontsteking van de heup?

Doe hier de zelftest ‘slijmbeursontsteking heup’

(Zelf)behandeling en herstel

• Balans tussen activiteit en rust: Vermijd overbelasting door een evenwicht te vinden tussen activiteiten en rustmomenten.
• Pijnmedicatie en injecties: Overleg met de huisarts over geschikte pijnmedicatie of het nut van injecties met ontstekingsremmers.
• Warmte-kou therapie: Afwisseling van warmte en kou biedt verlichting: warmte versoepelt spieren en kou vermindert ontstekingen en pijn.
• Ondersteuning van de heup: Tijdelijke verlichting kan worden geboden door gebruik van tape of brace. Bekijk onze instructievideo voor het juist aanbrengen van zelftape bij trochanter major pijnsyndroom.
• Effectieve hulpmiddelen: Voor steun aan het been is een dijbeen bandage aan te raden. Om spierspanningen te verlichten zijn hulpmiddelen zoals een foam roller, massagekussen en massage gun effectief.
• Actief blijven: Kies voor alternatieve activiteiten zoals fietsen, zwemmen of wandelen om in beweging te blijven zonder de heup te belasten.
• Thuisoefeningen: Gebruik thuis een hometrainer of loopband om je conditie te behouden. Start met een trainingsschema op maat voor gerichte spierversterking.
• Optimaliseer je thuisworkout: Voor het beste resultaat tijdens je training thuis raden we de volgende oefenmaterialen aan: een oefenmat, oefenbal en weerstandsbanden.
• Fysiotherapie: Bij aanhoudende pijn of klachten, overweeg raadpleging van een fysiotherapeut voor advies. Vind de ideale expert met onze BehandelaarWijzer. 
• Alternatieve therapieën: Aanvullend kunnen alternatieve behandelmethoden zoals acupunctuur, chiropractie, hydrotherapie, tai chi en yoga verlichting bieden. Het is raadzaam om deze opties te bespreken met een deskundige.
• Gezonde leefstijl: Het bevorderen van een gezonde leefstijl kan herstel ondersteunen en de algehele gezondheid verbeteren. Lees hier meer over een gezonde leefstijl, of start direct met onze e-learning.